ଅଧ୍ୟୟନ › Class 10 · ଭୌତିକ ବିଜ୍ଞାନ · ଅଧ୍ୟାୟ 1
ସିଲ୍ଭର୍ ଶୋଧନରେ, କପର୍ ଧାତୁ ଦ୍ୱାରା ସିଲ୍ଭର୍ ନାଇଟ୍ରେଟ୍ ଦ୍ରବଣରୁ ସିଲ୍ଭର୍କୁ ଅପସାରଣ କରି ସିଲ୍ଭର୍ ନିଷ୍କାସନ କରାଯାଏ । ଏହା ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ ରାସାୟନିକ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାଟିକୁ ଲେଖ ।
ଏହା ଏକ ବିସ୍ଥାପନ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା। ଏହି ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ଅଧିକ ସକ୍ରିୟ କପର୍, ସିଲ୍ଭର୍ ନାଇଟ୍ରେଟ୍ରୁ ସିଲ୍ଭର୍କୁ ଅପସାରଣ କରେ।
1. କପର୍ ସିଲ୍ଭର୍ଠାରୁ ଅଧିକ ସକ୍ରିୟ ଧାତୁ ହୋଇଥିବାରୁ ଏହା ସିଲ୍ଭର୍କୁ ବିସ୍ଥାପିତ କରେ।
2. ସିଲ୍ଭର୍ ନାଇଟ୍ରେଟ୍ ଦ୍ରବଣରେ କପର୍ ଧାତୁ ପକାଇଲେ କପର୍ ନାଇଟ୍ରେଟ୍ ଓ ସିଲ୍ଭର୍ ଗଠିତ ହୁଏ।
3. ରାସାୟନିକ ସମୀକରଣ:
Cu(s) + 2AgNO3(aq) -> Cu(NO3)2(aq) + 2Ag(s)
4. ଏଠାରେ କପର୍, ସିଲ୍ଭର୍ ନାଇଟ୍ରେଟ୍ରୁ ସିଲ୍ଭର୍କୁ ବିସ୍ଥାପିତ କରିଛି।
5. ଉତ୍ପାଦମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ Cu(NO3)2 ଦ୍ରବଣରେ ରହେ ଏବଂ Ag ଧାତୁ ଭାବରେ ଅଲଗା ହୋଇ ମିଳେ।
6. ସମୀକରଣର ଉଭୟ ପାର୍ଶ୍ୱରେ କପର୍, ସିଲ୍ଭର୍, ନାଇଟ୍ରୋଜେନ୍ ଓ ଅକ୍ସିଜେନ୍ ପରମାଣୁର ସଂଖ୍ୟା ସମାନ ଅଛି।
ତେଣୁ ଏହି ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଦ୍ୱାରା ସିଲ୍ଭର୍ ନିଷ୍କାସନ କରାଯାଏ।
ଏହି ଅଧ୍ୟାୟର ଅନ୍ୟ ପ୍ରଶ୍ନ
- ବିସ୍ଥାପନ ଓ ଦ୍ୱୈତ ବିସ୍ଥାପନ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ମଧ୍ୟରେ ପାର୍ଥକ୍ୟ କ’ଣ ? ଏହି ଦୁଇ ରାସାୟନିକ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ପାଇଁ ରାସାୟନିକ ସମୀକରଣ ଲେଖ
- ତୈଳ ଓ ଚର୍ବିଯୁକ୍ତ ଖାଦ୍ୟସାମଗ୍ରୀ ଥିବା ଡବା ମଧ୍ୟରେ ନାଇଟ୍ରୋଜେନ୍ ଗ୍ୟାସ୍ କାହିଁକି ପ୍ରବେଶ କରାଯାଇଥାଏ ?
- ସମତୁଲ ରାସାୟନିକ ସମୀକରଣ କହିଲେ କଣ ବୁଝାଏ?
- ଜାରଣ-ବିଜାରଣ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା (Redox Reaction) କଣ?
- ଶରୀରରେ ଗ୍ଲୁକୋଜ୍ (Glucose) କିପରି ଶକ୍ତି ପ୍ରଦାନ କରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କର।