ଅଧ୍ୟୟନ › Class 10 · ଇତିହାସ · ଅଧ୍ୟାୟ 6
ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ନିର୍ବାଚନ ଓ ପରୋକ୍ଷ ନିର୍ବାଚନ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଭେଦ ବୁଝାନ୍ତୁ।
ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ନିର୍ବାଚନ ଓ ପରୋକ୍ଷ ନିର୍ବାଚନର ପ୍ରଭେଦ
1. ପ୍ରତିନିଧି ଚୟନ: ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ନିର୍ବାଚନରେ ମତଦାତାମାନେ ସିଧାସଳଖ ନିଜ ପ୍ରତିନିଧିଙ୍କୁ ନିର୍ବାଚିତ କରନ୍ତି। / ପରୋକ୍ଷ ନିର୍ବାଚନରେ ମତଦାତାମାନେ ସିଧାସଳଖ ପ୍ରତିନିଧିଙ୍କୁ ଚୟନ କରନ୍ତି ନାହିଁ; ନିର୍ବାଚିତ ପ୍ରତିନିଧିମାନେ ତାଙ୍କୁ ଚୟନ କରନ୍ତି।
2. ଅଂଶଗ୍ରହଣ: ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ନିର୍ବାଚନରେ ସାଧାରଣ ମତଦାତାମାନେ ସିଧାସଳଖ ମତଦାନ କରନ୍ତି। / ପରୋକ୍ଷ ନିର୍ବାଚନରେ ସାଧାରଣ ମତଦାତାମାନେ ସିଧାସଳଖ ଅଂଶ ନେନ୍ତି ନାହିଁ।
3. ଉଦାହରଣ: ଲୋକସଭା ଓ ରାଜ୍ୟ ବିଧାନସଭାର ସଦସ୍ୟମାନେ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ନିର୍ବାଚନରେ ଚୟନ ହୁଅନ୍ତି। / ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି, ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି, ରାଜ୍ୟସଭାର ସଦସ୍ୟ ଓ ରାଜ୍ୟ ବିଧାନପରିଷଦର ସଦସ୍ୟମାନେ ପରୋକ୍ଷ ନିର୍ବାଚନରେ ଚୟନ ହୁଅନ୍ତି।
4. ଖର୍ଚ୍ଚ ଓ ପ୍ରଭାବ: ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ନିର୍ବାଚନରେ ଅଧିକ ମତଦାତା ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରୁଥିବାରୁ ଖର୍ଚ୍ଚ ଅଧିକ ହୋଇପାରେ। / ପରୋକ୍ଷ ନିର୍ବାଚନରେ ଖର୍ଚ୍ଚ କମ୍ ହୁଏ ଏବଂ ଦଳୀୟ ରାଜନୀତିର ପ୍ରଭାବ ମଧ୍ୟ କମ୍ ଥାଏ।
ଉପସଂହାର: ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ନିର୍ବାଚନ ଲୋକଙ୍କ ସିଧାସଳଖ ଅଂଶଗ୍ରହଣକୁ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରେ, ଯେତେବେଳେ ପରୋକ୍ଷ ନିର୍ବାଚନ ନିର୍ବାଚିତ ପ୍ରତିନିଧିଙ୍କ ମାଧ୍ୟମରେ ସମ୍ପନ୍ନ ହୁଏ।
ଏହି ଅଧ୍ୟାୟର ଅନ୍ୟ ପ୍ରଶ୍ନ
- ନିର୍ବାଚନ ଆୟୋଗର କ୍ଷମତା ଓ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀ ବିଷୟରେ ଆଲୋଚନା କର ।
- ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଏବଂ ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କୁ ନିର୍ବାଚିତ କରିବାର ପ୍ରକ୍ରିୟା ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତୁ।
- ସାର୍ବଜନୀନ ସାବାଳକ ମତଦାନ ପ୍ରଥା ଅନୁଯାୟୀ କେଉଁ କେଉଁ ବିଷୟକୁ ନିର୍ବିଶେଷରେ ରଖି ମତଦାନର ଅଧିକାର ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି?
- ଉପ-ନିର୍ବାଚନ କେବେ କରାଯାଏ?
- ୭୩ ତମ ଓ ୭୪ ତମ ସମ୍ବିଧାନ ସଂଶୋଧନ ଆଇନ ବିଷୟରେ ଆଲୋଚନା କର।