କାରଣ ଦର୍ଶାଅ ଧାତୁ ନିଷ୍କାସନ ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ କାର୍ବୋନେଟ୍ ଓ ସଲ୍‌ଫାଇଡ୍ ଧାତୁପିଣ୍ଡକୁ ଅକ୍ସାଇଡ୍‌ରେ ପରିଣତ କରାଯାଏ ।

କାର୍ବୋନେଟ୍ ଓ ସଲ୍‌ଫାଇଡ୍ ଧାତୁପିଣ୍ଡରୁ ଧାତୁ ନିଷ୍କାସନ ପୂର୍ବରୁ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଅକ୍ସାଇଡ୍‌ରେ ପରିଣତ କରାଯାଏ, କାରଣ ଧାତବ ଅକ୍ସାଇଡ୍‌ରୁ ଧାତୁ ପାଇବା ତୁଳନାମୂଳକ ଭାବେ ସହଜ।

1. ସଲ୍‌ଫାଇଡ୍ ଧାତୁପିଣ୍ଡକୁ ଅଧିକ ପରିମାଣର ବାୟୁରେ ଉଷ୍ଣ କଲେ ରୋଷ୍ଟିଂ (Roasting) ହୁଏ। ଏଥିରେ ସଲ୍‌ଫାଇଡ୍ ଅକ୍ସାଇଡ୍‌ରେ ପରିଣତ ହୁଏ ଏବଂ ସଲ୍‌ଫର୍ ଡାଇଅକ୍ସାଇଡ୍ ନିସ୍କାସିତ ହୁଏ।

2. ଜିଙ୍କ ସଲ୍‌ଫାଇଡ୍‌ର ରୋଷ୍ଟିଂ:
2ZnS(s) + 3O2(g) -> 2ZnO(s) + 2SO2(g)

3. କାର୍ବୋନେଟ୍ ଧାତୁପିଣ୍ଡକୁ ସୀମିତ ପରିମାଣର ବାୟୁରେ ଉଷ୍ଣ କଲେ କାଲ୍ସିନେସନ୍ (Calcination) ହୁଏ। ଏଥିରେ କାର୍ବୋନେଟ୍ ଅକ୍ସାଇଡ୍‌ରେ ପରିଣତ ହୋଇ କାର୍ବନ୍ ଡାଇଅକ୍ସାଇଡ୍ ଛାଡ଼େ।

4. ଜିଙ୍କ କାର୍ବୋନେଟ୍‌ର କାଲ୍ସିନେସନ୍:
ZnCO3(s) -> ଉଷ୍ଣତା -> ZnO(s) + CO2(g)

5. ଅକ୍ସାଇଡ୍ ଗଠିତ ହେବା ପରେ ତାହାକୁ କାର୍ବନ୍ ପରି ଉପଯୁକ୍ତ ବିଜାରକ ଦ୍ୱାରା ସହଜରେ ବିଜାରିତ କରାଯାଏ।
ZnO(s) + C(s) -> Zn(s) + CO(g)

ଏହିପରି, କାର୍ବୋନେଟ୍ ଓ ସଲ୍‌ଫାଇଡ୍ ଧାତୁପିଣ୍ଡକୁ ଅକ୍ସାଇଡ୍‌ରେ ପରିଣତ କରିବା ଧାତୁ ନିଷ୍କାସନର ଆବଶ୍ୟକ ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ ପଦକ୍ଷେପ।