ଅଧ୍ୟୟନ › Class 10 · ଇତିହାସ · ଅଧ୍ୟାୟ 1
ଆଜାଦ୍ ହିନ୍ଦ୍ ଫୌଜର ବିଭିନ୍ନ ବ୍ରିଗେଡ୍ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତୁ ଏବଂ ଏହି ସୈନ୍ୟ ବାହିନୀର ସଫଳତା ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ବିଷୟରେ ଆଲୋଚନା କରନ୍ତୁ।
ଆଜାଦ୍ ହିନ୍ଦ୍ ଫୌଜର ବ୍ରିଗେଡ୍, ସଫଳତା ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ
ସୁଭାଷ ଚନ୍ଦ୍ର ବୋଷ ଆଜାଦ୍ ହିନ୍ଦ୍ ଫୌଜକୁ ପୁନର୍ଗଠନ କରି ଏହାରେ ଶୃଙ୍ଖଳା ଓ ଉନ୍ନତି ଆଣିଥିଲେ। ସୈନ୍ୟମାନେ ତାଙ୍କୁ ‘ନେତାଜୀ’ ଆଖ୍ୟା ଦେଇଥିଲେ।
ବ୍ରିଗେଡ୍ଗୁଡ଼ିକ:
1. ଗାନ୍ଧୀ ବ୍ରିଗେଡ୍: ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ନାମରେ ଏହି ବ୍ରିଗେଡ୍ର ନାମକରଣ କରାଯାଇଥିଲା।
2. ନେହେରୁ ବ୍ରିଗେଡ୍: ପଣ୍ଡିତ ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁଙ୍କ ନାମରେ ଏହାର ନାମ ରଖାଯାଇଥିଲା।
3. ଆଜାଦ୍ ବ୍ରିଗେଡ୍: ସ୍ୱାଧୀନତାର ଆଦର୍ଶକୁ ପ୍ରକାଶ କରିବା ପାଇଁ ଏହି ନାମ ଦିଆଯାଇଥିଲା।
4. ଝାନ୍ସୀ ରାଣୀ ବ୍ରିଗେଡ୍: ଏହା ଆଜାଦ୍ ହିନ୍ଦ୍ ଫୌଜର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ମହିଳା ଶାଖା ଥିଲା।
ସଫଳତା:
1. ‘ଦିଲ୍ଲୀ ଚଲୋ’ ଓ ‘ଜୟହିନ୍ଦ୍’ ମନ୍ତ୍ରରେ ଉଦ୍ଦୀପ୍ତ ହୋଇ ଆଜାଦ୍ ହିନ୍ଦ୍ ଫୌଜ ଭାରତର ପୂର୍ବ ସୀମାନ୍ତରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲା।
2. ନେତାଜୀ ୧୯୪୩ ନଭେମ୍ବର ୬ରେ ଆଣ୍ଡାମାନ ଓ ନିକୋବର ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜର ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରି ସେଗୁଡ଼ିକୁ ‘ଶହୀଦ’ ଓ ‘ସ୍ୱରାଜ’ ଦ୍ୱୀପ ନାମ ଦେଇଥିଲେ।
3. ୧୯୪୪ ଏପ୍ରିଲରେ ଫୌଜ ବ୍ରହ୍ମଦେଶ ପାର ହୋଇ ମଣିପୁରରେ ପ୍ରବେଶ କରି କୋହିମା ଦଖଲ କରିଥିଲା ଓ ସେଠାରେ ଭାରତୀୟ ପତାକା ଉତ୍ତୋଳନ କରିଥିଲା।
4. ଏହି ସଂଗ୍ରାମ ଭାରତର ସ୍ୱାଧୀନତା ଦାବିକୁ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ପ୍ରଶ୍ନରେ ପରିଣତ କରିଥିଲା। ଏହାର ପ୍ରଭାବରେ ଭାରତୀୟ ନୌସେନା ବ୍ରିଟିଶ ଶାସନ ବିରୋଧରେ ବିଦ୍ରୋହ କରିଥିଲା।
ବିପର୍ଯ୍ୟୟ:
1. ଆଜାଦ୍ ହିନ୍ଦ୍ ଫୌଜ ଘୋଷିତ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଅନୁସାରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଭାରତକୁ ସ୍ୱାଧୀନ କରିପାରିଲା ନାହିଁ।
2. ଇମ୍ଫାଲ ଦଖଲ କରିବାର ଅଭିଯାନ ସଫଳ ହୋଇନଥିଲା। ଯୁଦ୍ଧ ପରିସ୍ଥିତି, ସାମରିକ ଅସୁବିଧା ଓ ସହଯୋଗୀ ଶକ୍ତିର ପରାଜୟ ଯୋଗୁଁ ଏହାର ଅଗ୍ରଗତି ବନ୍ଦ ହୋଇଥିଲା।
ତଥାପି ଆଜାଦ୍ ହିନ୍ଦ୍ ଫୌଜର ସଂଗ୍ରାମ ବ୍ରିଟିଶ ଶକ୍ତି ଉପରେ ଚରମ ଆଘାତ କରି ସ୍ୱାଧୀନତା ପ୍ରାପ୍ତିର ପଥକୁ ସୁଗମ କରିଥିଲା।
ଏହି ଅଧ୍ୟାୟର ଅନ୍ୟ ପ୍ରଶ୍ନ
- ଇରମ ଗୁଳିକାଣ୍ଡ କେଉଁଠାରେ ଏବଂ କେବେ ଘଟିଥିଲା? ଏହି ଘଟଣାକୁ କାହିଁକି 'ରକ୍ତତୀର୍ଥ' କୁହାଯାଏ? ଏହାର ପରିଣାମ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତୁ।
- ଭାରତ ଶାସନ ଆଇନ୍ ୧୯୧୯ କେଉଁ ନାମରେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଚଳିତ ହୋଇଥିଲା?
- ୧୯୩୦ ଦଶକରେ ଭାରତର ସ୍ଵାଧୀନତା ଆନ୍ଦୋଳନର ପୃଷ୍ଠଭୂମି ଏବଂ ସରକାରଙ୍କ ଦମନ ନୀତି ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତୁ।
- ୧୯୨୦ ମସିହାର ନାଗପୁର କଂଗ୍ରେସ ଅଧୀବେଶନରେ କେଉଁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଥିଲା?
- ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ଅସହଯୋଗ ଆନ୍ଦୋଳନର ଆହ୍ୱାନକୁ କେଉଁ କେଉଁ କାରଣଗୁଡ଼ିକ ସାକାର କରିବାରେ ସହାୟକ ହୋଇଥିଲା? ବର୍ଣ୍ଣନା କର।