ଅଧ୍ୟୟନ › Class 10 · ଜୀବ ବିଜ୍ଞାନ · ଅଧ୍ୟାୟ 10

ଜଳଛାୟା ପରିଚାଳନା (Watershed Management) କାହିଁକି ଆବଶ୍ୟକ ଏବଂ ଏହା କିପରି ଭୂତଳ ଜଳର ପରିମାଣ ବୃଦ୍ଧି କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ, ବର୍ଣ୍ଣନା କର।

ଜଳଛାୟା ପରିଚାଳନାର ଆବଶ୍ୟକତା ଓ ଭୂତଳ ଜଳ ବୃଦ୍ଧି

ଜଳଛାୟା ପରିଚାଳନା (Watershed Management) ହେଉଛି ପାହାଡ଼ର ଗଡ଼ାଣିଆ ଅଞ୍ଚଳରେ ବର୍ଷାଜଳର ପ୍ରବାହକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି ତାହାକୁ ଭୂତଳକୁ ପ୍ରବେଶ କରାଇବାର ପ୍ରକ୍ରିୟା।

ଆବଶ୍ୟକତା

1. ଜଙ୍ଗଲକ୍ଷୟ ହେତୁ ପାହାଡ଼ିଆ ଅଞ୍ଚଳରେ ବର୍ଷାଜଳ ଶୀଘ୍ର ଭୂପୃଷ୍ଠରେ ବହିଯାଏ। ଏଥିରୁ ମୃତ୍ତିକା କ୍ଷୟ ହୁଏ।
2. ବର୍ଷାଜଳ ଭୂତଳକୁ ପ୍ରବେଶ ନକରିବାରୁ ଭୂତଳ ଜଳର ପରିମାଣ ଦିନକୁ ଦିନ କମିଯାଏ।
3. କୃଷି, ପାନୀୟଜଳ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଆବଶ୍ୟକତା ପାଇଁ ଜଳ ସଂରକ୍ଷଣ କରିବା ଦରକାର।

ଭୂତଳ ଜଳ ବୃଦ୍ଧିରେ ସାହାଯ୍ୟ

1. ପାହାଡ଼ର ଗଡ଼ାଣିଆ ଅଞ୍ଚଳରେ ଜଙ୍ଗଲ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଏ। ଗଛର ମୂଳ ମାଟିକୁ ଧରି ରଖିବାରୁ ମୃତ୍ତିକା କ୍ଷୟ କମେ।
2. ପଥର ଅଟକବନ୍ଧ ନିର୍ମାଣ କରି ଜଳପ୍ରବାହର କ୍ଷିପ୍ରତା କମାଯାଏ।
3. ଜଳ ଧୀରେ ଧୀରେ ମାଟି ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କରି ଭୂତଳ ଜଳର ପୁନର୍ଭରଣ କରେ।
4. ପୋଖରୀ, ଗଡ଼ିଆ ଓ ଛୋଟ ଜଳାଶୟରେ ବର୍ଷାଜଳ ସଞ୍ଚୟ କଲେ ମଧ୍ୟ ଜଳ ଧୀରେ ଧୀରେ ଭୂତଳକୁ ପ୍ରବେଶ କରେ।
5. ଏହା ମାଟିର ଆର୍ଦ୍ରତା ବଢ଼ାଇ ଗଛପତ୍ର ଓ ଫସଲକୁ ଜଳ ଯୋଗାଇଥାଏ।

ଏହିପରି ଜଳଛାୟା ପରିଚାଳନା ମୃତ୍ତିକା କ୍ଷୟ ରୋକିବା ସହ ବର୍ଷାଜଳ ସଂରକ୍ଷଣ ଓ ଭୂତଳ ଜଳର ପରିମାଣ ବୃଦ୍ଧି କରେ।

ଏହି ଅଧ୍ୟାୟର ଆହୁରି ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରନ୍ତୁ

ଏହି ଅଧ୍ୟାୟର ଅନ୍ୟ ପ୍ରଶ୍ନ