ଅଧ୍ୟୟନ › Class 10 · ଜୀବ ବିଜ୍ଞାନ · ଅଧ୍ୟାୟ 3

ଟିପ୍ପଣୀ ଦିଆ । ଦ୍ୱୈତ ସଂଚାଳନ

ଦ୍ୱୈତ ସଞ୍ଚାଳନ ଏକ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଯେଉଁଥିରେ ରକ୍ତ ଶରୀରରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ବୁଲିବା ପାଇଁ ହୃତପିଣ୍ଡ ମଧ୍ୟ ଦେଇ ଦୁଇଥର ଗତି କରିଥାଏ। ଏହା ମନୁଷ୍ୟ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ସ୍ତନ୍ୟପାୟୀ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କଠାରେ ଦେଖାଯାଏ।

ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାଟି ନିମ୍ନଲିଖିତ ପଦ୍ଧତିରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥାଏ:

1. ଅମ୍ଳଜାନହୀନ ରକ୍ତ ଶରୀରର ବିଭିନ୍ନ ଅଂଶରୁ ଶିରା ମାଧ୍ୟମରେ ଡାହାଣ ଅଳିନ୍ଦକୁ ଆସିଥାଏ।
2. ଡାହାଣ ଅଳିନ୍ଦ ସଙ୍କୁଚିତ ହେବା ପରେ, ରକ୍ତ ଡାହାଣ ନିଳୟକୁ ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ।
3. ଡାହାଣ ନିଳୟ ସଙ୍କୁଚିତ ହେଲେ, ରକ୍ତ ଫୁସ୍‌ଫୁସ୍ ଧମନୀ ମାଧ୍ୟମରେ ଫୁସ୍‌ଫୁସ୍‌କୁ ଯାଏ, ଯେଉଁଠାରେ ଏହା ଅମ୍ଳଜାନ ଗ୍ରହଣ କରିଥାଏ ଏବଂ ଅଙ୍ଗାରକାମ୍ଳ ଛାଡ଼ିଥାଏ।
4. ଅମ୍ଳଜାନଯୁକ୍ତ ରକ୍ତ ଫୁସ୍‌ଫୁସ୍ ଶିରା ମାଧ୍ୟମରେ ବାମ ଅଳିନ୍ଦକୁ ଫେରି ଆସେ।
5. ବାମ ଅଳିନ୍ଦ ସଙ୍କୁଚିତ ହେଲେ, ରକ୍ତ ବାମ ନିଳୟକୁ ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ।
6. ବାମ ନିଳୟ ସଙ୍କୁଚିତ ହେଲେ, ରକ୍ତ ମହାଧମନୀ ମାଧ୍ୟମରେ ଶରୀରର ସମସ୍ତ ଅଂଶକୁ ପରିବହନ କରାଯାଏ।

ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ, ରକ୍ତ ହୃତପିଣ୍ଡ ମଧ୍ୟ ଦେଇ ଦୁଇଥର ଗତି କରେ - ଥରେ ଡାହାଣ ପାର୍ଶ୍ୱରେ (ଅମ୍ଳଜାନହୀନ ରକ୍ତ ଫୁସ୍‌ଫୁସ୍‌କୁ ଯିବା ପାଇଁ) ଏବଂ ଥରେ ବାମ ପାର୍ଶ୍ୱରେ (ଅମ୍ଳଜାନଯୁକ୍ତ ରକ୍ତ ଶରୀରକୁ ଯିବା ପାଇଁ)। ଏହାକୁ ଦ୍ୱୈତ ସଞ୍ଚାଳନ କୁହାଯାଏ।

ଦ୍ୱୈତ ସଞ୍ଚାଳନର ଉପକାରିତା:
* ଅମ୍ଳଜାନଯୁକ୍ତ ଏବଂ ଅମ୍ଳଜାନହୀନ ରକ୍ତ ମିଶ୍ରିତ ହୁଏ ନାହିଁ।
* ଶରୀରର ସମସ୍ତ ଅଂଶକୁ ଅଧିକ ପରିମାଣର ଅମ୍ଳଜାନ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଇପାରେ।
* ଉଚ୍ଚ ରକ୍ତଚାପ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇପାରେ, ଯାହା ଶରୀରର ବିଭିନ୍ନ ଅଙ୍ଗକୁ ରକ୍ତ ପହଞ୍ଚାଇବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ।

ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ମାଛମାନଙ୍କର ଏକକ ସଞ୍ଚାଳନ ଦେଖାଯାଏ, ଯେଉଁଥିରେ ରକ୍ତ ହୃତପିଣ୍ଡ ମଧ୍ୟ ଦେଇ କେବଳ ଥରେ ଗତି କରିଥାଏ।

ଏହି ଅଧ୍ୟାୟର ଆହୁରି ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରନ୍ତୁ

ଏହି ଅଧ୍ୟାୟର ଅନ୍ୟ ପ୍ରଶ୍ନ