ଶ୍ୱସନର ବିଭିନ୍ନ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ଏବଂ ସୁରାସାର କିଣ୍ୱନ ଓ ଅମ୍ଳଜାନ ଉପସ୍ଥିତିରେ ଶକ୍ତି ଉତ୍ପାଦନ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କର।

ଶ୍ୱସନର ପର୍ଯ୍ୟାୟ ଓ ଶକ୍ତି ଉତ୍ପାଦନ

1. ଗ୍ଲାଇକୋଲିସିସ୍: ଶ୍ୱସନର ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଗୋଟିଏ ଛଅ ଅଙ୍ଗାରକବିଶିଷ୍ଟ ଗ୍ଲୁକୋଜ୍ ଅଣୁ ଭାଙ୍ଗି ଦୁଇଟି ତିନି ଅଙ୍ଗାରକବିଶିଷ୍ଟ ପାଇରୁଭେଟ୍ ଅଣୁରେ ପରିଣତ ହୁଏ। ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା କୋଷଜୀବକରେ ଘଟେ।
2. ସୁରାସାର କିଣ୍ୱନ: ଅମ୍ଳଜାନର ଅଭାବରେ ଇଷ୍ଟ୍ରେ ପାଇରୁଭେଟ୍ ଇଥାନଲ୍ ବା ସୁରାସାର ଓ ଅଙ୍ଗାରକାମ୍ଳରେ ପରିଣତ ହୁଏ। ଏହି ବାୟୁ ଅପଜୀବୀ ଶ୍ୱସନରେ ଗୋଟିଏ ଗ୍ଲୁକୋଜ୍ ଅଣୁରୁ 2ଟି ATP ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ।
3. ଲାକ୍ଟିକ୍ ଅମ୍ଳ କିଣ୍ୱନ: ପେଶୀକୋଷରେ ଅମ୍ଳଜାନର ଅଭାବ ହେଲେ ପାଇରୁଭେଟ୍ ଲାକ୍ଟିକ୍ ଅମ୍ଳରେ ପରିଣତ ହୁଏ। ଏଥିରୁ ମଧ୍ୟ 2ଟି ATP ଜାତ ହୁଏ।
4. ଅମ୍ଳଜାନ ଉପସ୍ଥିତିରେ ପାଇରୁଭେଟ୍ ମାଇଟୋକଣ୍ଡ୍ରିଆକୁ ପ୍ରବେଶ କରେ ଏବଂ ଅଙ୍ଗାରକାମ୍ଳ, ଜଳ ଓ ଅଧିକ ଶକ୍ତି ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ। ଏହି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ସାଇଟ୍ରିକ୍ ଅମ୍ଳ ଚକ୍ର ବା କ୍ରେବସ୍ ଚକ୍ର ଘଟେ।
5. ବାୟୁ ଉପଜୀବୀ ଶ୍ୱସନରେ ଗୋଟିଏ ଗ୍ଲୁକୋଜ୍ ଅଣୁରୁ ସମୁଦାୟ 38ଟି ATP ଅଣୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ। ଏହି ATP କୋଷର ବିଭିନ୍ନ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ଇନ୍ଧନ ଭାବେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ।