ଅଧ୍ୟୟନ › Class 10 · ଜୀବ ବିଜ୍ଞାନ · ଅଧ୍ୟାୟ 8
ସୌରଶକ୍ତି ବାୟୁପ୍ରବାହ ପାଇଁ କିପରି ଦାୟୀ ବୁଝାଆ
ସୌରଶକ୍ତି ବାୟୁପ୍ରବାହ ପାଇଁ ଦାୟୀ ହେବାର କାରଣ
ସୂର୍ଯ୍ୟ ପୃଥିବୀପୃଷ୍ଠକୁ ସମାନ ଭାବରେ ଉତ୍ତପ୍ତ କରେ ନାହିଁ। ଏହି ଅସମ ତାପଦାନରୁ ତାପମାତ୍ରା ଓ ବାୟୁଚାପର ତାରତମ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇ ବାୟୁପ୍ରବାହ ହୁଏ।
1. ଭୂମିଭାଗ ଜଳଭାଗଠାରୁ ଶୀଘ୍ର ଗରମ ହୁଏ, କାରଣ ଭୂମିର ତାପଧାରଣ କ୍ଷମତା କମ୍।
2. ଭୂମି ଉପରର ବାୟୁ ଗରମ ହୋଇ ପ୍ରସାରିତ ହୁଏ ଏବଂ ହାଲୁକା ହୋଇ ଉପରକୁ ଉଠେ।
3. ବାୟୁ ଉପରକୁ ଉଠିଲେ ସେହି ଅଞ୍ଚଳରେ ନିମ୍ନଚାପ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ।
4. ଜଳଭାଗ ତୁଳନାମୂଳକ ଭାବେ ଶୀତଳ ରହିଥିବାରୁ ସେଠାର ବାୟୁ ଅଧିକ ଘନ ଓ ଅଧିକ ଚାପଯୁକ୍ତ ହୁଏ।
5. ଅଧିକ ଚାପଯୁକ୍ତ ଅଞ୍ଚଳରୁ ଶୀତଳ ବାୟୁ ନିମ୍ନଚାପ ଅଞ୍ଚଳକୁ ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ।
6. ଏହି ଚାପଭେଦ ଯୋଗୁଁ ବାୟୁର ଗତି ହୁଏ; ଏହି ଗତିଶୀଳ ବାୟୁକୁ ପବନ ବା ବାୟୁପ୍ରବାହ କୁହାଯାଏ।
ଉଦାହରଣସ୍ୱରୂପ, ଦିନବେଳେ ସମୁଦ୍ରର ଶୀତଳ ବାୟୁ ଭୂମି ଦିଗକୁ ପ୍ରବାହିତ ହୋଇ ସମୁଦ୍ରବାୟୁ ସୃଷ୍ଟି କରେ। ତେଣୁ ବାୟୁପ୍ରବାହର ମୂଳ କାରଣ ହେଉଛି ସୌରଶକ୍ତିର ଅସମ ତାପଦାନ।
ଏହି ଅଧ୍ୟାୟର ଅନ୍ୟ ପ୍ରଶ୍ନ
- ଭାରତରେ ନାଭିକୀୟ ଶକ୍ତିରୁ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଶକ୍ତି କେଉଁ କେଉଁ ସ୍ଥାନରେ ଉତ୍ପାଦନ କରାଯାଉଛି? ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ଶକ୍ତିର ପରିବର୍ତ୍ତନ କିପରି ହେଉଛି ବର୍ଣ୍ଣନା କର।
- ସୌର ବୁଲାର ଗଠନ ଓ କାର୍ଯ୍ୟକାରିତା ଚିତ୍ର ସହ ବୁଝାଆ
- ପାର୍ଥିକ୍ୟ ଦର୍ଶାଆ । ନବୀକରଣଯୋଗ୍ୟ ଓ ନବୀକରଣଅଯୋଗ୍ୟ ଶକ୍ତ ଉତ୍ସ
- ଗୋବର ଗ୍ୟାସ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟର ଚିତ୍ର ଅଙ୍କନ କରି ତାହାର ବିଭିନ୍ନ ଅଂଶର କାର୍ଯ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରା
- ସୌରଶକ୍ତି ଜୀବାଶ୍ମ ଇନ୍ଧନ ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ ଉପଯୋଗୀ କାହିଁକି ?