ଓଡ଼ିଶାରେ ଅସହଯୋଗ ଆନ୍ଦୋଳନର ପ୍ରଭାବ ଏବଂ ଏଥିରେ ନେତାମାନଙ୍କର ଭୂମିକା ବିଷୟରେ ଆଲୋଚନା କରନ୍ତୁ।

ଓଡ଼ିଶାରେ ଅସହଯୋଗ ଆନ୍ଦୋଳନର ପ୍ରଭାବ ବ୍ୟାପକ ଥିଲା ଏବଂ ଏହାର ସଫଳତାରେ ଅନେକ ନେତାଙ୍କ ଭୂମିକା ରହିଥିଲା।

1. ନେତାମାନଙ୍କ ଭୂମିକା: ଗୋପବନ୍ଧୁ ଦାସ, ଗୋପବନ୍ଧୁ ଚୌଧୁରୀ, ଭାଗୀରଥ ମହାପାତ୍ର, ନିରଞ୍ଜନ ପଟ୍ଟନାୟକ, ଯଦୁମଣି ମଙ୍ଗରାଜ ଓ ହରେକୃଷ୍ଣ ମହତାବ ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ସଫଳ କରିବା ପାଇଁ ଉଦ୍ୟମ କରିଥିଲେ।

2. ସଂଗଠନ ଗଠନ: ୧୯୨୦ ଡିସେମ୍ବରରେ ନାଗପୁର କଂଗ୍ରେସ ଅଧିବେଶନରେ ଓଡ଼ିଶାର ୩୫ ଜଣ ପ୍ରତିନିଧି ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ। ଗୋପବନ୍ଧୁ ଦାସ ୧୯୨୧ ଜାନୁୟାରୀ ୨୪ରେ କଟକରେ ଛାତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଉଦ୍ବୋଧନ ଦେଇ ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ସଂଗଠିତ କରିଥିଲେ।

3. ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରାଦେଶିକ କଂଗ୍ରେସ କମିଟି: ୧୯୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚରେ ଗୋପବନ୍ଧୁ ଦାସଙ୍କ ଉଦ୍ୟମରେ ଏହି କମିଟି ଗଠିତ ହୋଇଥିଲା। ଗୋପବନ୍ଧୁ ଦାସ ଏହାର ପ୍ରଥମ ସଭାପତି ଏବଂ ଭାଗୀରଥ ମହାପାତ୍ର ସମ୍ପାଦକ ହୋଇଥିଲେ।

4. ଗାନ୍ଧିଜୀଙ୍କ ଆଗମନ: ୧୯୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୩ରେ ଗାନ୍ଧିଜୀ କଟକରେ ବିଶାଳ ଜନସମାବେଶକୁ ଉଦ୍ବୋଧନ ଦେଇଥିଲେ। ପରେ ସେ ଭଦ୍ରକ, ପୁରୀ ଓ ବ୍ରହ୍ମପୁର ଯାଇ ଲୋକମାନଙ୍କ ମନରେ ଜାତୀୟ ଚେତନା ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ।

5. ଲୋକଜୀବନରେ ପ୍ରଭାବ: ଖଦୀ ବ୍ୟବହାର, ଚରଖା ପ୍ରଚଳନ ଓ ସ୍ୱଦେଶୀ ଦ୍ରବ୍ୟ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଲୋକମାନେ ପ୍ରେରିତ ହୋଇଥିଲେ। ରମାଦେବୀଙ୍କ ସମେତ ଅନେକ ନାରୀ ନିଜର ଅଳଙ୍କାର ‘ତିଳକ ସ୍ୱରାଜ ପାଣ୍ଠି’କୁ ଦାନ କରିଥିଲେ।

ଏହି ଆନ୍ଦୋଳନ ଓଡ଼ିଶାର କୋଣଅନୁକୋଣରେ ଜାତୀୟତାବାଦୀ ଚେତନା ସୃଷ୍ଟି କରି ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମକୁ ଲୋକାଭିମୁଖୀ କରିଥିଲା।